Fenomen języka księdza Baki
klp.pl Lektury Analizy i interpretacje Motywy literackie Epoki
Poezja księdza Baki na poziomie treści, przesłania, nie jest niczym niezwykłym, jego oryginalność widać dopiero na poziomie języka. Zaskakuje tu właściwie wszytko - dobór leksyki, rymy, wersyfikacja (wersy trój-, czterozgłoskowe kontrastują z poważnym tematem). Wypowiadaniu „Uwag” towarzyszy ciągła gra językowa, poeta posługuje się paranomazją oraz kalamburem. Dla wierszy Baki charakterystyczny jest swoisty pęd, czytelnik znajduje się w nagłym wirze kolejnych obrazów:
O bogaczu, godnyś płaczu!
Masz sepety i kalety.
Masz gody, wygody
I futra do jutra.
Skarbiec pełny złotej wełny,
Złote runo, lecz że z truną.
Twe juki dokuki,
Sobole, są bole.

Niekończąc się rymy wewnętrzne powodują, że nawoływania Baki rytmem przypominają dziecinną wyliczankę czy szaloną zabawę. Zauważmy, że te wszystkie dziwaczne zestawienia również kryją przestrogę; kojarzy się tu złote runo z trumną, sobole z bólem czyli bogactwo i dostatek ze śmiercią i cierpieniem. Czasem odnosi się wrażenie, jakby kaznodzieja chciał dosłownie wbić prawdę o marności świata czytelnikowi młotkiem:
Dwór niebieski to dwór, dwór, dwór,
Świat plew pełen wór, wór, wór

Bardzo częste u poety-misjonarza są zaskakujące zdrobnienia i zgrubienia. Poza tym język jego dzieł wzbogacają liczne (śmiałe!) neologizmy. Do ciekawszych należy wyraz „zyku”, oznaczający szyderczy gest, a utworzony od zwrotu „zyg-zyg”.


Warning: strpos(): Offset not contained in string in /home/graffika/domains/klp.pl/public_html/klptest.php on line 704
Piewcami talentu księdza Baki są/ byli poza wspomnianą już Marią Pawlikowską-Jasnorzewską również: Jarosław Marek Rymkiewicz, Stanisław Grochowiak, Miron Białoszewski, Jerzy Ficowski, ks. Jan Twardowski i wielu innych.

Udostępnij




  Dowiedz się więcej
1  Róża Daniela Naborowskiego
2  Thomas Hobbes
3  Cervantes i literatura hiszpańska



Komentarze
artykuł / utwór: Fenomen języka księdza Baki


  • nie wiem dlaczego ale bedac zalogowana na tej stronie nie mogłam znaleźc tego utworu... jednak na wyszukiwarce sie pokazalo;/ od czego to zalezy??? swietnie streszczone chociaz nasza nauczycielka i tak chce wiecej...ale super;))
    Patrycja (patiw92 {at} wp.pl)






Tagi: