Podsumowanie epoki baroku
klp.pl Lektury Analizy i interpretacje Motywy literackie Epoki
Epoka przypadająca na okres od końca drugiej połowy XVI wieku do wieku XVIII, wywodziła się z załamania ideałów renesansowych. Główną cechą baroku był powrót do wartości duchowych, religijnych, ale już nie wyłącznie katolickich. W tym czasie z Kościoła wyłoniły się nowe niezależne nurty wyznaniowe i myślowe, takie jak luteranizm, kalwinizm czy arianizm. Pojawienie się nowych możliwości wyboru dróg do zbawienia wzbudzały w ludziach poczucie zagrożenia, które było potęgowane przez artystów.

Okres baroku to najwspanialszy czas w historii Rzeczypospolitej, która wówczas była jednym z największych mocarstw Europy. To czas ekspansji terytorialnej państwa na wschód, co wiązało się także ze znacznym przyrostem liczby ludności. Jednocześnie Polska stawała się największym państwem chrześcijańskim w tej części świata, a ze względu na swoje położenie pełniła funkcję swoistej tarczy, która miała uchronić Europę przed najazdem Turków. Rosnąca pozycja międzynarodowa nie oznaczała wcale, że wewnątrz państwa dzieje się dobrze. Na sile przybierał bowiem konflikt pomiędzy wciąż bogacącą się szlachtą, a wyzyskiwanymi przez nią chłopami. Doprowadziło to do wielu nieprzyjemnych starć, zwłaszcza na rubieżach wschodnich Rzeczypospolitej. Wybuch powstania Chmielnickiego oznaczał rozpoczęcie procesu, którego zwieńczeniem okazał się upadek królestwa. Konflikty wewnętrzne narastały nie tylko pomiędzy szlachcicami a chłopami, ale również pomiędzy tymi pierwszymi a magnaterią.

W okresie baroku wykształciły się dwa główne wzorce kultury. Pierwszy z nich określany był jako dworski. Nurt ten rozwijał się na pięknych dworach, często powiązanych ze swoimi odpowiednikami na zachodzie Europy. W pałacach promowano wzorce popularne zagranicą. Europejski styl, moda, kultura, nauka, sztuka, a nawet jedzenie stanowiły podstawę przekazu płynącego z małych dworków i wielkich dworów. Za najwybitniejszych przedstawicieli tego nurtu uchodzili Daniel Naborowski i Jan Andrzej Morsztyn. Drugim popularnym w baroku nurtem kulturowym był nurt ziemiański. Wychwalał on pod niebiosa wiejską swojskość, a także wszelkie wartości życia na prowincji. Nurt ten wywodził się jeszcze z renesansu. Do grona wybitnych reprezentantów tego nurtu zalicza się Wacława Potockiego, Jana Chryzostoma Paska, a także Jana Andrzeja Morsztyna. Obecność tego ostatniego wśród przedstawicieli obydwu nurtów świadczy o tym, iż nie stanowiły one wobec siebie przeciwieństw, ale przenikały się wzajemnie.

strona:   - 1 -  - 2 - 


  Dowiedz się więcej
1  Sarmatyzm (literatura ziemiańska) – J. Ch. Pasek, W. Kochowski, W. Potocki
2  O krótkości i niepewności na świecie żywota człowieczego
3  Sonet XIV (Zmiażdż moje serce, Boże, jak zmurszałą ścianę...) - analiza i interpretacja



Komentarze
artykuł / utwór: Podsumowanie epoki baroku




    Dodaj komentarz (komentarz może pojawić się w serwisie z opóźnieniem)


    Imię:
    E-mail:
    Tytuł:
    Komentarz:
     





    Tagi: